Soma Artisans


Soma Artisans
2014 yılının Mayıs ayında Soma'da Türkiye tarihinin en büyük maden faciası yaşandı ve 301 madenci hayatını kaybetti. Yaşanan bu facia sonrası Soma'da diğer maden işletmeleri de kapandı ve geride kalan binlerce aile Soma'da neredeyse tek geçim kaynakları olan madenlerden de edilmiş oldu. Tarımsal faaliyetlerin de madenlerden dolayı imkânsızlaştığı Soma'da aileler, geçim kaynağı bulmakta zorluklar yaşıyor. Bu zorlukların giderilmesine yönelik bölgede çeşitli sivil toplum kuruluşları tarafından projeler başlatılmıştır.

Soma Artisans; Soma'da 2014 yılında yaşanan maden faciası sonrasında madenci ailelerine sürdürülebilir gelir sağlamak amacıyla Anatolian Artisans tarafından başlatılmış bir projedir. Anatolian Artisans ABD'de kurulmuş, Washington D.C. merkezli bir sivil toplum kuruluşudur. Amacı Türkiye'de düşük gelirli el sanatçılarına sürdürülebilir gelir sağlayacak projeler geliştirmektir. Soma'da yaşanan facia sonrası işlerini kaybetmiş madencilerin eşleri için başlatılan proje Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği Soma Şubesi'nin işbirliği ile hayata geçirilmiştir.

Anadolu'daki geleneksel sanatların tanıtımını yapmasının yanında; düşük gelirli el sanatçılarına ekonomik destek sağlamak adına ürün geliştirme, mikro işletme idaresi eğitimi ve pazarlama alanlarında destek sunan Anatolian Artisans, projeye fon sağlayan Turkish Philantrophy Fund (TPF) ve The Poverty Alleviation Fund (TPAF)'in katkılarıyla Soma projesini hayata geçirmiştir. Alınan fonlar ile Soma'da kadınların çalışabilmesi için atölye kurulmuş, kurulan bu atölyede Somalı kadınlar, uluslararası tasarımcılar ile el sanatları ve tasarımı bir araya getiren ürünler ortaya çıkarmışlardır.

Anatolian Artisans ve TPAF'in ortak yürütücülüğünde, Amerikalı ünlü tasarımcılar Claire Burkert ve Susie Vickery'nin yaptığı atölye çalışmalarıyla Somalı 24 kadın, Soma Artisans markasıyla geleneksel tığ ve oya işi ürünlerin yanı sıra tasarımsal ürünler de üretmeye başladılar. Kadınların el emeği ile ürettikleri ürünlerin üzerindeki çizimler ise Somalı çocukların çizdiği resimlere ait. Ürünlerin satışını gerçekleştirmek ve projeyi sürdürülebilir ekonomik bir model haline getirmek için Somalı kadınlar 'Rota Anadolu El Sanatları' adında bir de kooperatif kurdular. Şu anda kooperatife kayıtlı 24 kadın var ve Somalı kadınlar, kooperatiflerinde daha çok kişiyi istihdam etmek ve ekonomik açıdan kendi ayakları üzerinde durabilmek için satış kanallarını arttırmaya, el emeği ürünleriyle daha çok kişiye ulaşmaya çalışıyorlar.